Skip to main content

ჟურნალ Nature Chemistry-ში გამოქვეყნებული სტატიის მიხედვით, ფრანგულმა კვლევითმა ჯგუფმა სინთეზირა აზობენზოლის წარმოებულებზე ბაზირებული ორგანული მოლეკულური კრისტალები, რომლებსაც უნიკალური ფოტომექანიკური თვისებები აქვთ. კონკრეტული ტალღის სიგრძის ულტრაიისფერი სინათლის (365 ნმ) დასხივებისას, კრისტალის სტრუქტურაში მიმდინარეობს სწრაფი ცის-ტრანს იზომერიზაცია, რაც იწვევს მყარი ნივთიერების მოქნილობის გაზრდას და ფორმის დეფორმაციას ყოველგვარი თერმული გაფართოების გარეშე. მწვანე სინათლის (520 ნმ) დასხივებისას კი კრისტალი მყისიერად უბრუნდება თავდაპირველ ფორმასა და სიმტკიცეს. ეს აღმოჩენა საფუძველს უყრის ახალი თაობის „ჭკვიანი“ მასალების, უპილოტო მიკრო-რობოტებისა და ოპტიკური გადამრთველების შექმნას.

სინათლის გავლენით ფორმის შემცვლელი „ჭკვიანი“ კრისტალები სინთეზირდა

მაქს პლანკის ინსტიტუტის ქიმიკოსებმა წარმატებით დაასრულეს მუშაობა ახალ მეტალ-ორგანულ კარკასულ სტრუქტურაზე (MOF), რომელიც დაფუძნებულია სპილენძისა და აზოტოვანი ჰეტეროციკლების კომპლექსზე. ეს ახალი კატალიზატორი, კოდური სახელწოდებით Cu-N-MOF-22, საშუალებას იძლევა ატმოსფერული ან ინდუსტრიული ნახშირორჟანგი (${\text{CO}_2}$) ოთახის ტემპერატურასა და ნორმალური წნევის პირობებში გარდაიქმნას სუფთა მეთანოლად (${\text{CH}_3\text{OH}}$). აქამდე მსგავსი პროცესები მოითხოვდა კოლოსალურ ენერგიას და ძვირფას ლითონებს (პლატინა, პალადიუმი). ახალი მეთოდის შერჩევითობის კოეფიციენტმა (selectivity) რეკორდულ 98.4%-ს მიაღწია, რაც მინიმუმამდე ამცირებს არასასურველი თანაპროდუქტების წარმოქმნას და ქმნის რეალურ წინაპირობას ნახშირბად-ნეიტრალური საწვავის წარმოებისთვის.

ქიმიკოსებმა CO2-ის საწვავად ქცევის 98%-იანი ეფექტურობის მეთოდს მიაგნეს